BAĞ-KURLU İKEN İŞYERİNİZİ KAPATMADAN SSK’LI ÇALIŞABİLECEKSİNİZ…

              Kendi işinizi yaparken yani  Bağkur lu iken  SSK’lı (4/a) lı olabilir misiniz? Vergi mükellefi veya şirket ortağı iseniz  Bağkurlu olmak zorundasınız.  Vergi mükellefi veya şirket ortakları tarafından en çok sorulan ve merak edilen soruların başında şu sorular geliyor.  İşyerimi kapatmadan veya şirket ortaklığımı sona erdirmeden SSK’lı olarak çalışabilir miyim? yada işyerimi kapatmadan yani vergi kaydımı kapatmadan SSK’lı olarak çalışırsam Bağkurum ne olur? SSK mı geçerli olur yoksa Bağkur mu geçerli olur?               Vergi mükellefi veya şirket ortağı olanların SSK‘lı olarak çalışabilmeleri için işyerini kapatmalarına yada şirket ortaklığından çıkmalarına gerek yoktur. 28.02.2011 de Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6111 sayılı torba yasa ile  5510 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince kendi işinizi yaparken Bağkurlu iken başkasına ait işyerinde SSK’lı olarak çalışırsanız Bağkurunuzu durdurabilirsiniz. Fakat isterseniz hem SSK’lı  olursunuz hemde Bağkur  primlerinizi ödeyebilirsiniz.

SORU 1- Vergi mükellefiyim kendi adıma işyerim var SSK’lı olmam için vergi kaydımı kapatmama gerek var mı?

CEVAP 1- 28.02.2011 de Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6111 sayılı torba yasa ile  5510 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi gereğince kendi işinizi yaparken yani Bağkurlu iken işyerinizi kapatmadan vergi kaydınızı sonlandırmadan SSK’lı olabilirsiniz. Bunun tek şart SSK’lı çalıştığınız işyeri kendinize ait olmayacak, başkasına ait işyerinde sigortalı olmanız gerekmektedir.

SORU 2-  Vergi mükellefi veya şirket ortağı iken başkasına ait işyerinde SSK’lı olarak çalıştığım zaman Bağkurumu durdurmak için ne yapmalıyım?

CEVAP 2- Bağkurunuzu durdurmak için kaydınızın bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğü’ne başvurarak dilekçe ile Bağkurnuzu durdurabilirsiniz.

SORU 3- Bağkurlu iken SSK’lı  çalıştığım zaman  aynı anda Bağkur primlerimi de ödeyebilirmiyim?

CEVAP 3- Bağkurlu iken  başkasına ait işyerinde SSK’lı olursanız aynı anda Bağkur primlerinizi de ödeyebilirsiniz.

SORU 4- Bağkurlu iken SSK’lı olursam ve aynı anda hem Bağkur hemde SSK primleri yatarsa avantajım olur mu?

CEVAP 4- Bağkurlu iken  başkasına ait işyerinde SSK’lı olursanız ve hem Bağkur hemde SSK primlerinizin ödenmesi durumunda emekli maaşınız yükselir.

SORU 5- SSK’lı  işten ayrıdıktan sonra vergi kaydım devam ederse Bağkurumu tekrar açtırabilir miyim?

CEVAP 5- Bağkurlu iken SSK’lı işe başladınız ve Bağkurunuzu durdurdunuz ve daha sonra SSK’lı işten ayrıldınız vergi kaydınız veya şirket ortaklığınız devam ettiği takdirde SSK’lı işten ayrılışınızdan itibaren Bağkurunuzu devam ettirebilirsiniz.

COVİD-19 SONRASI İŞÇİ – İŞVEREN HAKLARI – 3

38-Kısa çalışma ödeneği kapsamında fazla veya yersiz ödemelerin tahsili
İşverenin hatalı bilgi ve belge vermesi nedeniyle yapılan fazla ödemeler, yasal faizi ile birlikte işverenden, işçinin kusurundan kaynaklanan fazla ödemeler ise yasal faizi ile birlikte işçiden tahsil edilir.
39-Kısa çalışma ödeneği alınan süre için ödenen primler
İşçinin kısa çalışma ödeneği aldığı süre için genel sağlık sigortası primleri ödenmektedir. Söz konusu dönemde kısa ve uzun vadeli sigorta primleri aktarılmaz.
40-Kısa Çalışmanın Erken Sona Ermesi
İşverenin, kısa çalışma uygulaması devam ederken, normal faaliyetine başlamaya karar vermesi halinde durumu Kurum birimine, varsa toplu iş sözleşmesi tarafı işçi sendikasına ve işçilere altı iş günü önce yazılı olarak bildirmesi zorunludur. Bildirimde belirtilen tarih itibariyle kısa çalışma sona erer. Geç bildirimlere ilişkin oluşan yersiz ödemeler yasal faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir.
41-Kısa Çalışma Ödeneğinin Kesilmesi
Kısa çalışma ödeneği alanların işe girmesi,
Yaşlılık aylığı almaya başlaması,
Herhangi bir sebeple silâh altına alınması,
Herhangi bir kanundan doğan çalışma ödevi nedeniyle işinden ayrılması hallerinde veya
Geçici iş göremezlik ödeneğinin başlaması durumunda geçici iş göremezlik ödeneğine konu olan sağlık raporunun başladığı tarih itibariyle kısa çalışma ödeneği kesilir.
42-İşverenin Kayıt Tutma Zorunluluğu
Kısa çalışma yapan işveren, işçilerin çalışma sürelerine ilişkin kayıtları tutmak ve istenilmesi halinde ibraz etmek zorundadır.
43-İşverenlerin dikkat etmesi gereken diğer önemli hususlar nelerdir?
İş yerinde yeni corona virüs (Covid-19) kaynaklı zorlayıcı sebep gerekçesiyle kısa çalışma uygulanan dönemde 4857 sayılı Kanunun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (II) numaralı bendinde belirtilen “ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller” dışında işveren tarafından işçi çıkarılmaması gerekmektedir.
İşverenlerin kısa çalışma uygulamasından yararlanmaya devam edebilmeleri için iş yerinde kısa çalışma uygulanan dönemde, 4857 sayılı Kanunun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (II) numaralı bendinde belirtilen “ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller” nedeniyle derhal haklı fesih halleri dışında, işveren tarafından işçi çıkarılmaması gerekecektir.
Uygunluk tespiti sonuçlanan işveren, durumu iş yerinde işçilerin görebileceği bir yerde ilan etmeli ve varsa toplu iş sözleşmesinin tarafı olan işçi sendikasına bildirmelidir. Sonucun ilan yoluyla çalışanlara duyurulamadığı durumlarda kısa çalışmaya tabi çalışanlara yazılı bildirim yapılmalıdır.
Kısa çalışmaya dahil edilen çalışanlar adına gerçekleştirilecek sigortalılık bildirimlerinde kısa çalışma yapılan süreler için eksik gün gerekçesi “18-Kısa Çalışma Ödeneği” olarak bildirilmelidir.
İşverenin, kısa çalışma uygulaması devam ederken, normal faaliyetine başlamaya karar vermesi halinde söz konusu durumu İŞ KUR’ a, varsa toplu iş sözleşmesi tarafı işçi sendikasına ve çalışanlara altı iş günü önce yazılı olarak bildirmesi zorunludur.
Kısa çalışma başvurusuna konu edilen toplam çalışan sayısında meydana gelecek değişikliklerin 10 gün içinde gerekçesi ile birlikte İŞ KUR’ a bildirilmesi zorunludur.
44-Kısa çalışma başvurusu olumlu sonuçlanan işverenin yapması gerekenler nelerdir?
İşveren durumu, iş yerinde işçilerin görebileceği bir yerde ilan eder ve varsa toplu iş sözleşmesine taraf işçi sendikasına bildirir.İlan yoluyla işçilere duyuru yapılamadığı durumlarda, kısa çalışmaya tabi işçilere yazılı bildirim yapılır.Kısa çalışma yaptıran işveren, işçilerin çalışma sürelerine ilişkin kayıtları doğru bir şekilde tutmak zorundadır. İşveren istenilmesi halinde söz konusu kayıtları ibraz etmekle yükümlüdür.
45-Kısa çalışma talebi reddedilen işveren itirazı hangi mahkemeye yapar?
12.10.2017 tarihinden önce İş Mahkemelerine açılan davalar görevsizlik nedeniyle reddediliyordu.[ Yargıtay 7. H.D. 14.04.2015 gün, 2015/5634 E, 2015/7109 K.] Ancak 12.10.2017 tarihli 7036 Sayılı İş Mahkemeleri Kanununa göre Türkiye İş Kurumunun taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıkların çözüm yeri İş Mahkemeleridir. Dolayısıyla kısa çalışma talebi reddedilen işverenlerin İş Mahkemelerine başvurması gerekmektedir
46-Kısa çalışma ödeneğinden hangi kesintiler yapılır?
Kısa çalışma ödeneğinden sadece damga vergisi kesilir.
47-Kısa çalışma süresince işçinin sigorta primleri yatırılır mı?
Kısa çalışma süresinde işveren işçinin sigorta primlerini ödemez. İşçinin genel sağlık sigortası primi İşsizlik Sigortası Fonu tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılır.
48-Kısa çalışma, çalışma sürelerinin azaltılması şeklinde uygulanıyorsa çalıştıkları dönem için işçi kısa çalışma ödeneğinden yararlanan işçi işten ayrılırsa işsizlik ödeneği alabilir mi?
Kısa çalışma ödeneğinden yararlanan bir işçi, ödenek aldıktan sonra işsizlik ödeneğine tekrar hak kazanmadan işsiz kalırsa, ödenek aldığı süre düşüldükten sonra, daha önce hak ettiği işsizlik ödeneği süresini doldurana kadar işsizlik ödeneği alabilir. Örneğin 180 gün işsizlik ödeneğine hak kazanan bir işçi 60 gün kısa çalışma ödeneği almış ve sonrasında işsizlik ödeneğine hak kazanmadan işsiz kalmışsa geri kalan 120 gün için işsizlik ödeneği alabilir.İşsizlik Sigortası Kanununa göre kısa çalışma ödeneğinin işsizlik ödeneğinden mahsup edilip edilmeyeceğini belirlemeye Cumhurbaşkanı yetkilidir. Bu kapsamda 2008, 2009 ve 2010 yıllarında uygulanan kısa çalışmada, kısa çalışma ödeneği olarak yapılan ödemelerin, başlangıçta belirlenen işsizlik ödeneği süresinden düşülmeyeceği kararlaştırılmıştır.
49-Fazla ödenen ödenek miktarı kimden tahsil edilir?
İşverenin kusurundan kaynaklanan fazla ödemeler yasal faiziyle birlikte işverenden, işçinin kusurundan kaynaklanan fazla ödemeler ise yasal faizi ile birlikte işçiden tahsil edilir.
50-Kısa çalışma ödeneği alan işçinin geçici iş göremezlik ödeneğine hak kazanması halinde ödenek ödenmeye devam eder mi?
Kısa çalışma ödeneği alan bir işçi aynı zamanda geçici iş göremezlik ödeneğine hak kazanırsa, geçici iş göremezlik ödeneğine konu olan sağlık raporunun başladığı tarih itibariyle ödenek kesilir.
51-Kısa çalışma döneminde işçi ücret farkını işverenden talep edebilir mi?
Kısa çalışma ödeneği alan işçiler ödeneğin miktarının kanunla sınırlandırılmış olması nedeniyle gelir kaybına uğramakta ve bir ücret farkı ortaya çıkmaktadır. Ancak işçilerin söz konusu farkı işverenden talep etmeleri mümkün değildir. Hatta kısa çalışma ödeneğine hak kazanmak için gerekli şartları sağlamayan işçiler kısa çalışma döneminde herhangi bir gelire sahip olmamasına rağmen işverenden ücret talep edememektedir
52-Kısa çalışma uygulaması başladıktan sonra işten ayrılsam işsizlik maşı alabilir miyim ?
Kısa çalışma başladıktan sonra işten işsizlik ödeneğine hak kazanacak şekilde ayrılırsanız kalan işsizlik ödeneğini alabilirsiniz.
53-İş yeri devletin ödeyeceği paradan eksik kalan ücreti ödeme zorunluluğu var mı ?
İşverenin aradaki farkı ödeme zorunluluğu bulunmamaktadır Fakat İşveren isterse söz konusu ücret farklarını işçilere ödeyebilir. Ancak bordroda bu durumun belirtilmesinde fayda vardır.
54-Kısa çalışma ödeneği şirketin batması ve borçlarını ödeyemez hale gelmesi sonrası, çalışanların 3 aylık maaşlarına kadar verilen ücret garanti fonu ödemesini etkiler mi?
Kısa çalışma ücret garanti fonu ödemesini etkilemez
55-Kısa çalışma 3 ayla sabit midir?
Kabul edilen yasayla Kısa Çalışma Ödeneğinden daha fazla çalışan yararlansın diye hem şartlar kolaylaştırıldı, hem de kolaylaştırılan şartlara rağmen bu şartları da sağlayamayan çalışanların son işsizlik ödeneği hak sahipliğinden kalan süre kadar yararlanmalarına imkan sağlandı.
Haftaya görüşmek üzere sosyal güvenlikle EVDE KALINIZ.

COVİD-19 SONRASI İŞÇİ – İŞVEREN HAKLARI – 2

23-Kabul edilirse, personelim ne kadar maaş alabilir?
Kısa çalışma ödeneği sigortalının son 12 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 60’ı kadar yatırılıyor. Ödenek miktarı aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde 150’sini geçemeyecek.
Bu kapsamda bin 752 lira ile 4 bin 380 lira aralığında ödeme yapılacak.
24-Talebim olumlu karşılanırsa ücreti ben mi alıyorum, yoksa çalışanlarım mı alıyor?
Kısa çalışma ödeneği, çalışmadığı süreler için işçinin kendisine ve aylık olarak ödeniyor.
25-Her çalışanım ödenek alabilecekmi yoksa taşıması gereken belirli şartlar var mı?
Talebin uygun bulunması ve katılacaklar listesinde işçinin bilgilerinin bulunması gerekiyor. İşçinin kısa çalışmanın başladığı tarih itibarıyla prim ödeme şartlarını taşıması gerekiyor.
26-Yabancı işçiler için çalışma ödeneği alınabilecek mi?
İşsizlik sigortası yasası kapsamında işsizlik sigortası primlerinin yatırılmış olması hâlinde yararlanabilirler.
27-Kısa çalışma talebimuygun bulundu, işçilerim ne zaman ödeme alır?
Ödenek çalışmadığı süreler için işçinin kendisine ve aylık olarak her ayın 5’inde ödenir.
28-Yararlandıktan sonra devlete bir borcumuz olacak mı?
İstihdamı koruma amaçlı olan bu uygulamadan yararlananların devlete herhangi bir borcu olmayacak.
29-İşletmeler kısa çalışmauygulanan dönemde istihdam teşviklerinden yararlanmaya devam edecek mi?
İstihdam teşvikleri arasında kısa çalışma uygulamasından yararlanmama gibi bir koşul bulunmuyor.
Dolayısıyla kısa çalışma ödeneğinden yararlanan iş yeri istihdam teşviklerinden yararlanabilir.
30-Kısa çalışma ile beraber işbaşı eğitim programındanyararlanabilir miyim?
Program devam ederken ödenek başvurusunda bulunup uygun bulunanların mevcut iş yerlerinde İşbaşı Eğitim Programları devam edecek.
31-Kısa çalışmada işçi çıkartabilir miyim?
TBMM de kabul edilen yasa uyarınca, corona virüs nedeniyle kısa çalışma ödeneğinden yararlanabilmek için işverenlerce kısa çalışma süresi içinde İş Kanunu 25/II. maddede düzenlenen “Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri” dışında işçi çıkarılmaması gerekiyor.
32-Uzaktan çalışmada da işveren başvurabilir mi?
Başvuramaz.
33-Kısa çalışmayı hak etmeyene müracaat edilirse ne olur ?
Kısa çalışma uygulanacak işçi listesine yazılan çalışanların ödenekten yararlanma şartlarını sağlayıp sağlamadıkları İŞ KUR tarafından kontrol edileceğinden, işverenlerce kısa çalışma uygulanacak çalışanların listeye yazılması yeterli olacaktır.Kısa çalışma ödeneğinin süresi 3 ayı aşmamak üzere kısa çalışma süresi kadardır. Corana virüs kaynaklı başvurularda bu 3 aylık sürenin ilk yedi günü için İş Kanununun 40. maddesi uyarınca işverenlerce yarım ücret ödenmesi gerekir.
34-Kısa çalışma kıdem süreme sayılır mı?
Kısa çalışma süreleri İş Kanununun 55/j bendi uyarınca yıllık izin süresinin hesabında çalışılmış gibi sayılmaktadır. Kısa çalışma sürelerinin kıdem tazminatına esas sürelerin hesabında dikkate alınacağına dair Yargıtay kararları bulunmaktadır.
35-Ne zaman için geçerlidir?
60 gün hizmet akdine tabi olma ve son üç yıl 450 gün prim ödeme şartında kısa çalışmanın başladığı tarihe kadar olan süreler esas alınmaktadır Haliyle kısa çalışma Mart ayında başlamışsa, çalışanların, Nisan ayında bildirilecek Mart ayına ait süreleri de hesaba dahil edilecektir.
36-Raporlu olunan sürede kısa çalışma ödenir mi?
Kısa çalışma ödeneği, iş göremezlik ödeneğinin başlaması halinde, sağlık raporunun başladığı tarihte kesilir. Bu durumda iş kazası ve meslek hastalığı ile analık halinde raporun ilk gününden; hastalık halinde üçüncü gününden başlanılarak geçici iş göremezlik ödeneği verilir.
37-Yararlandıktan sonra devlete bir borcumuz olacak mı?
İstihdamı koruma amaçlı olan bu uygulamadan yararlananların devlete herhangi bir borcu olmayacaktır.
Haftaya görüşmek üzere sosyal güvenlikle EVDE KALINIZ.

COVİD-19 SONRASI VE İŞÇİ – İŞVEREN HAKLARI -1

1-Faaliyetim tamamen durdu kaç işçi için kısa çalışmadan yararlanabilirim?
Kısa çalışma ödeneğinin azami süresi 3 ay olup, talebin uygun bulunması durumunda işçilerden prim ödeme şartlarını sağlayanlara ödeme yapılacak. İşçilerin tamamı için uygun görüldüyse prim şartını taşıyanlar yararlanabilir.
2-İş yerinin kısa çalışma yapması için asgari çalışan sayısı şartı var mı?
Kısa çalışma uygulamasından yararlanmak için asgari çalışan sayısı şartı bulunmuyor.
3-Kısa çalışma yaptırmak için işçinin onayı alınması gerekli midir?
Kısa çalışma kararı işveren tarafından alınır. Mevzuatımızda işçilerin onayının alınmasına ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
4-Bu uygulamadan kaç ay yararlanabilirim?
Kısa çalışma ödeneğinin süresi üç ayı aşmamak kaydıyla kısa çalışma yapılan süre kadardır.
5-İşin 1/3 oranında azalması ne demek? Haftada 2 gün çalışma bu kapsama girer mi ?
Haftalık çalışma süresinin en az 1/3 oranında azalması demek 6 iş günü çalışmanın yapıldığı işyerinde 2 gün çalışılmaması demektir.
6-SGK ve Maliyeye borcum var, kısa çalışmadan yararlanabilir miyim?
Evet, yararlanabilirsiniz. Kısa çalışma ödeneği hak sahipliğinin belirlenmesinde SGK’ya bildirilen primler esas alınmaktadır.
7-Bir işletmede işçi olarak çalışıyorum. Doğrudan kendim kısa çalışma için başvuruda bulunabilir miyim?
Hayır, kısa çalışma başvurusunu işvereninizin yapması gerekmektedir.
8-Çok sayıda e-posta adresi var? Hangisine evraklarımı göndermeliyim?
İşyerinizin faaliyet gösterdiği adresin bağlı bulunduğu İŞ KUR biriminin adresine göndermeniz gerekmektedir.
9-İŞKUR’da verdiğim kısa çalışma yapacak işçi listesinde değişiklik (azaltma, artırma veya isim değiştirme) yapmam mümkün mü? Mümkünse bunun için bir son tarih var mı?
Uygunluk tespiti tamamlandıktan sonra yeni işçi için talepte bulunulabilir. Ancak bu durum yeni talep anlamına gelir.
10-Kısa çalışma ödeneği haczedilebilir mi?
Kısa çalışma ödeneği nafaka borçları dışında haciz veya başkasına devir veya temlik edilemez.
11-Kısa çalışma kapsamında; Hangi katkılar sağlanır?
İşçilere kısa çalışma ödeneği ödenmesi, Genel Sağlık Sigortası primleri ödenmesi,hizmetleri sağlanmaktadır.
12-Kısa çalışma ödeneği alınan süre için ödenen primler nelerdir?
İşçinin kısa çalışma ödeneği aldığı süre için genel sağlık sigortası primleri ödenmektedir. Söz konusu dönemde kısa ve uzun vadeli sigorta primleri aktarılmaz.
13-Şu anda kısa çalışmadan yararlanıyorum, coronavirüs nedeni ile de yararlanabilir miyim?
Farklı bir gerekçeyle kısa çalışmadan yararlanmış olan iş yerleri de Covid-19 kapsamında kısa çalışmadan yararlanabilir.
14-Salgın nedeniyle faaliyetlerimi durdurdum, uygunluk tespiti için hangi evrakı göndermeliyim?
Cumhurbaşkanlığı, bakanlıklar, ilgili kurumlar tarafından faaliyeti durdurulan iş yerlerinin uygunluk tespitinde “işletme ruhsatı” belgeler yeterli olacak. İşverenin yönetimsel kararı kapsamında faaliyeti durdurulan veya azaltılan iş yerlerinde incelemelerde “yönetim kararı” gibi belgeler yeterli olacak.
15-Vergi ve prim borcum var, kısa çalışmadan yararlanabilir miyim?
Kısa çalışma ödeneği hak sahipliğinin belirlenmesinde SGK’ya bildirilen primler esas alınıyor. Vergi, prim borcu olanlar da yararlanabilir.
16-Bir işçi olarak doğrudan kendim kısa çalışma için başvuruda bulunabilir miyim ?
Hayır, kısa çalışma başvurusunu işverenin yapması gerekiyor.
17-Belgeleri teslim edip başvurmam,yararlanmam için yeterli mi?
İŞ KUR’a teslim edilen belgeler uygunluk tespiti için iş teftiş grup başkanlıklarına gönderiliyor. İnceleme sonucu taleplerin uygun bulunması gerekiyor.
18-Bugün başvuru yaptım,başvurum ne kadar sürede tamamlanır?
Hızlı sonuçlanması için corona virüsten olumsuz etkilenildiğine dayanak teşkil eden belgelerin başvuruya eklenmesi önem taşıyor.
Başvurular uygunluk tespiti amacıyla rehberlik ve teftiş başkanlığına gönderilecek. Sonuç hızlı şekilde işverene bildirilecek.
19-Verdiğim kısa çalışma yapacak işçi listesinde değişiklik (azaltma, artırma gibi) yapmam mümkün mü?
Uygunluk tespiti sonrası yeni işçi için talepte bulunulabilir. Ancak bu durum yeni talep anlamına geliyor.
20-Başvurumu yaptım, müfettiş ne zaman gelir?
Covid-19 kapsamında yapılan kısa çalışma başvurularının uygunluk tespitinde tüm incelemeler mahalline gidilmeden ilgili başvuru evrakı ve ekleri üzerinden, tespit tutanağı düzenlemeden gerçekleştirilecek.
21-Kısa çalışmadan yararlanabilmek için faaliyet ne kadar azaltılmalıdır?
İş yerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak en az 3’te bir oranında azaltılması, süreklilik koşulu aranmadan iş yerinde faaliyetin tamamen veya kısmen en az dört hafta süreyle durdurulması gerekiyor.
22-Müfettişin yapacağı uygunluk tespiti ne demektir?
İş müfettişleri tarafından yapılan inceleme faaliyetlerini ifade ediyor.
Örneğin Covid-19 salgınından olumsuz etkilenilmiş ise bu durumun tespiti anlamını taşıyor.
Devam edecek …
Haftaya görüşmek üzere sosyal güvenlikle EVDE KALINIZ.

SİGORTALI OLMAK YADA OLMAMAK

Değerli okurlarım, Bilindiği üzere Ülkemizde kendi nam ve hesabına çalışanlar 4/B li ,Bir başkasının nam ve hesabına çalışanlar 4/A lı ve Devletin nam ve hesabına çalışanlar 4/C li olarak anılmakta ve sigortalı sayılmaktadırlar.
Buradan hareketle Çalışma hayatında fiili olarak çalışıp ancak kanun ile yapılan düzenleme ile kimler sigortalı sayılır ve sayılmaz konusunu sizlerle paylaşmaya çalışacağım.
ASKERLİK HİZMETİNİ YAPMAKTA OLANLAR
Askerlik hizmeti; silah altına alınmakla başlayıp, terhis tarihinde sona ermekte, askerlik hizmetini yapanlar, kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının a bendine (SSK’lı) tabi çalışsalar dahi sigortalı sayılmamaktadır. Ancak, 1111 sayılı Askerlik Kanunu’nun 78’inci maddesine göre; askerlik hizmetini yapmakta olanlara verilen sıhhi izinlerin üç aydan fazlası, normal izinlerin ise her yıl için bir aydan fazlası, firarda geçen süreler muvazzaf askerlik hizmetinden sayılmadığından, söz konusu sürelerde geçen sigortalı hizmetlerin kanun kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.
Kimlerin sigortalı olması gerektiğini belirleyen 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu aynı zamanda kimlerin sigortalı sayılmayacağına dair hükümleri de içermektedir. Her ne kadar çalıştırılanlar, işe alınmalarıyla kendiliğinden “sigortalı” sayılıp, sigorta hak ve yükümlülükleri sigortalının işe alındığı tarihten başlasa ve sigortalı olmak hakkından vazgeçilemese de kanun ile bazı düzenlemeler yapılmıştır.
5510 sayılı kanunun 4. maddesinde sigortalı sayılanlara, 5. maddesinde kısmen sigortalı sayılanlara yer verilmiş ve 6. maddesinde ise kısa ve uzun vadeli sigorta kolları hükümlerinin uygulanmasında sigortalı sayılmayanlar sıralanmıştır. Söz konusu maddede belirtilenlerin bir kesimi, hizmet sözleşmesi ile çalışmalarına karşın, yaptıkları işin türü, şahsına bağlı kimi özellikler gibi nedenlerle kapsam dışı bırakılmışlardır. Başka bir bölümü ise zaten 4. maddede sayılan nitelikte bir çalışma ya da faaliyete dayanarak çalışmayanlardır. Yasaya göre sigortalı sayılmanın kesin ve tamamen önlenmesi durumu, yalnızca 5510 sayılı yasanın 6. maddesinde anılan bu kimseler bakımından söz konusudur. 6. maddede gösterilen kişilerin sayımı, sınırlı (tahdidi) niteliktedir. Dolayısıyla, sayılanların dışındaki kişilerin sigortalı sayılmayan olarak nitelendirilmesi mümkün değildir.
KONUT İÇİNDE YAPILAN İŞLERDE SİGORTALI SAYILMAYANLAR
Aile ekonomisi çerçevesinde yapılan işlerde çalışanları işçi olarak görmek ve onları çalışma mevzuatına tabi tutmak gerçekçi bir davranış sayılmaz. Bu nedenle hem İş Hukuku (4857 sayılı Kanun md. 4/1/d bendi) hem de Sosyal Sigorta Hukuku düzenlemeleri konut içinde birlikte çalışan hısımları bazı koşullarda kapsamına almamaktadır. Aynı konutta birlikte yaşayan ve üçüncü derece dâhil (amca, hala, dayı, teyze, yeğen) olan hısımlar arasında ve aralarına dışarıdan başka kimse katılmayarak bir konut içinde yapılan işlerde çalışanlar sigortalı sayılmamaktadır. Aynı konut içinde yaşayan ve müştereken bir işi yapanlar arasındaki akrabalık derecesi, üçüncü dereceden sonraki bir derece ise (kuzen vb.) bunların veya hiç hısımlık münasebeti bulunmayanların çalıştıkları tespit edildiği takdirde, bu durumda ilgili konut, işyeri niteliği kazanmış olacak ve burada yapılan işlerde çalışanlar kanunen sigortalı sayılacaktır.
EV HİZMETLERİNDE ÇALIŞANLAR
01.04.2015 tarihinden önce ev içinde görülen bulaşık, çamaşır yıkama, çocuk bakımı, ev temizliği, yemek pişirme, ütü gibi işlerde hizmet akdine tabi, aylık ücret karşılığında ve sürekli olarak çalışan hizmetçi, uşak, aşçı ve mürebbiye gibi çalışanlar sigortalı sayılmıştır. Ancak çağrı üzerine ve belirsiz zamanlarda ev işinde çalışanlar sigortalı olarak sayılmamıştır.
İŞVERENİN İŞYERİNDE ÜCRETSİZ ÇALIŞAN EŞİ SİGORTALI SAYILMAZLAR
Evlilikte eşlerin birbirlerine maddi bir çıkar gözetmeksizin yardımda bulunması olduğundan (Türk Medeni Kanunu md. 185) karısına veya kocasına ait işyerinde çalışan eşin prensip olarak ücretsiz çalıştığı kabul olunmak gerekir. Bu durumda da sigortalılık söz konusu olmaz. Hiç şüphesiz burada eşten maksat Medeni Kanun’un karı-koca olarak nitelendirdiği kişilerdir. Bu nedenle arada evlilik bağı bulunmadan birlikte yaşayan kadın ve erkek bu istisna hükmünün dışında kalır. Bir işverenin işyerinde ücret karşılığı çalışan ve ücretleri işyeri kayıt ve belgelerine usulüne uygun bir şekilde intikal ettirilen eş sigortalı sayılmakta ancak herhangi bir ücret ödenmeyen eş ise sigortalı sayılmamaktadır. Kanunen işverenin işyerinde çalışan ana, baba ve çocukları için istisna hüküm bulunmamakta ve bu kişiler hizmet akdine tabi olarak çalıştıkları takdirde sigortalı sayılmaktadırlar.
TARIM VE ORMAN İŞLERİNDE ÇALIŞANLAR
Tarım ve orman işlerinde çalışanlar, kamu idarelerinde ve kanunun ek-5’inci maddesi kapsamında sayılanlar hariç olmak üzere, tarım işlerinde veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz işlerde çalışanlar sigortalı sayılmamaktadır.
ÜCRETSİZ İZİNLİ DEVLET MEMURLARI
ücretsiz izinde bulunan devlet memurları, kadroları ile ilişikleri devam ettiğinden, bu süre boyunca başka birinin yanında çalışması ya da kendi işini yaparak Bağ-Kur kapsamında sigortalı olarak sayılması mümkün değildir.
İyilikle ve Sosyal Güvenlikle kalınız.

7256 SAYILI YASA VE İHYA (2)

Değerli okurlarım, uzun zamandan bu yana beklenen AF yada başka bir deyimle YAPILANDIRMA 7256 sayılı (torba) Yasa Resmi gazetede yayımlanması sonrası SGK tarafından da genelgesi yayımlandı.
2020 / 45 sayılı genelge ile genel bir tarif yapılır iken asıl yazımıza konu olan 4/B borçluları ile ilgili 2020/46 sayılı genelge yayımlandı.
31.10.2020 tarihi itibarıyla durdurulan sigortalılık süresinin 840 gün olduğu anlaşılmıştır.
İhya tutarı = Durdurulan Gün Sayısı x Beyan Edilen Günlük Prime Esas Kazanç x %34,5
İhya tutarı = 840 x 150,00 x %34,5
İhya Tutarı= 43.470,00 TL
Hesaplanan 43.470,00 TL tutarındaki ihya borcu 17.02.2021 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş ve sigortalı kendisine tebliğ edilen ihya tutarının tamamını 14.04.2021 tarihinde ödemiş olduğundan, durdurulan süreler hizmet olarak değerlendirilecektir.
Örnek 2: 01.03.2013 tarihinde başlayan ve kesintisiz devam eden vergi mükellefiyet kaydı nedeniyle 5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi kapsamındaki sigortalılığı 01.03.2013 tarihinde başlatılan (B)’nin 30.04.2015 tarihi itibarıyla yapılan borç ayı sorgulamasında 12 aydan fazla prim borcunun bulunduğu tespit edilmiş ve hiç prim ödemesi bulunmayan sigortalının tescil tarihi olan 01.03.2013 itibarıyla (63) terk koduyla sigortalılığı durdurulmuştur. Vergi kaydının devam etmesi nedeniyle sigortalılığı yeniden 01.05.2015 tarihi itibarıyla başlatılmıştır. 01.05.2015 tarihinden sonraki sigortalılık sürelerinde değişik tarihlerde prim ödemesi bulunan sigortalının 31.10.2020 tarihi itibarıyla yapılan borç sorgulamasında prim borcunun bulunduğu tespit edilmiştir. (B)’nin sigortalılığı prim ödemelerinin karşıladığı tam ayın sonu olan 31.03.2019 tarihi itibarıyla (83) terk koduyla ikinci kez durdurulmuştur. Vergi kaydının devam etmesi nedeniyle yeniden sigortalılığı 01.11.2020 tarihi itibarıyla (06) koduyla başlatılmıştır.
Daha sonra sigortalı (B) Ek-2’de yer alan başvuru formuyla dosyasının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine 22.10.2021 tarihinde müracaat ederek durdurulan sürelerinin ihya edilmesini talep etmiştir.
Sigortalının ihya talebinde bulunduğu 22.10.2021 tarihinde günlük prime esas kazanç tutarı olarak 115.00 TL beyan edilmiştir.
Sigortalı (B)’nin (63) terk koduyla 780 gün, (83) terk koduyla 570 gün olmak üzere toplam 1350 gün durdurulan sigortalılık süresinin olduğu anlaşılmıştır.
İhya tutarı = Durdurulan Gün Sayısı x Beyan Edilen Günlük Prime Esas Kazanç x %34,5
İhya tutarı = 1350 x 115,00 x %34,5
İhya tutarı = 53.561,25 TL
Hesaplanan 53.561,25 TL ihya borç tutarı 21.11.2021 tarihinde sigortalıya tebliğ edilmiş ve sigortalı kendisine tebliğ edilen ihya tutarının tamamını 11.01.2022 tarihinde ödemiş olduğundan durdurulan süreler hizmet olarak değerlendirilecektir.
Örnek 3: Ziraat odası kaydına istinaden Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi kapsamında 01.08.2018 tarihinde sigortalılığı başlayan ve 31.01.2021 tarihine kadar hiç prim ödemesi bulunmayan sigortalı (C)’nin, 31.10.2020 tarihi itibarıyla yapılan borç ayı sorgulamasında 27 ay prim borcunun bulunduğu tespit edilmiş ve sigortalılığı 01.08.2018 tescil tarihi itibarıyla (83) terk koduyla durdurulmuştur.
Daha sonra sigortalı (C) Ek-2’de yer alan başvuru formuyla dosyasının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne/sosyal güvenlik merkezine 24.09.2021 tarihinde müracaat ederek durdurulan sürelerinin ihya edilmesini talep etmiştir.
Sigortalının ihya talebinde bulunduğu 24.09.2021 tarihinde günlük prime esas kazanç tutarı olarak 125,00 TL beyan edilmiştir.
31.10.2020 tarihi itibarıyla durdurulan sigortalılık süresinin 810 gün olduğu anlaşılmıştır.
İhya tutarı = Durdurulan Gün Sayısı x Beyan Edilen Günlük Prime Esas Kazanç Tutarı x %34,5 x 28/30
İhya tutarı = 810 x 125,00 x %34,5 x 28/30
İhya tutarı = 32.602,50 TL
Hesaplanan 32.602,50 TL tutarındaki ihya borcu 24.09.2021 tarihinde tebliğ edilmiş ve sigortalı kendisine tebliğ edilen ihya tutarının tamamını 21.11.2021 tarihinde ödemiş olduğundan durdurulan süreler hizmet olarak değerlendirilecektir.
 
Önemli Not : Başvurularınız ile ilgili formları bağlı bulunduğunuz Sosyal Güvenlik Kurumunda temin edebilirsiniz.